Kilamen Dilan/Kilamen Şi KÜRT REMZİ
sohbete....
-Scvgili Remzi hürmetin ve roportaj istegimizi gcri çevimiedigin için tesekkur ederiz, Scni memlekctte ararken Almanya 'da bukluk. Bauda oldugunu dogrusunu soylcmck gcrekirse tahmin etmiyorduk.
-Evel, yaklaşıkk 3; yildir Aimanya'dayaşıyorum. Siyasi iltica talebinde bulundum.
Gördügiinuz gibidc oglumla birliktc bu odada kaliyoruz. Hoş gcldiniz sefa getirdiniz,
-Oglundu büyümüş. Aiienden birisinin yanıdan olmasıi iyi herhalde. Nasil, oda senin gibi miizige Kurtçe türkü soylemeye hevesli mi?
-Malesef pek degil. Annesi Boşnak oldugundan Kürtceyi de iyi konuşamıyor. Gerçi biraz anlar ama istetiigim kadar degil. Birçok Kiirt genci gibi oda dilini tam anlami ile konuşamiyor. Büyük kizım Kürtce müzige hevesli üstelik iizcrinde çalışıyorda. Ondan ümidim var.
Si we da rabum, ro hilati bihare Te cigera nun je kiri, ani.wve ru Ez bermahi xwe bigenm Stuye nun h Elmanye tun xar e
Yıllar once Kiirt Remzi ismi ile kaset
basmış birisis nin oglunun Kiirtceyi iyi konusamamasi uziicii ama neyse. Eskiden memecketde bir yakinı olen, acisi olan sana gelir agıt yakırırıdı. Burda da gelen oluyor mu?
-O donemler kadar olmasada gelen oluyor tabi. Almanya da ya.şadigimi az kişji biliyor herhalde. Dedigini gibi yinede gelenler var. Gecenlerde Haymanali bir aile geldi. Cok dertliydiler. Dayi ile yegen kavga etmisjler, dayi çekip yegeni vurmuş. Oğlanin anasa benden bir agil yakmami isiedi. Zaval kadın olen ogul, vuran kardeş. Nasıl duygulandim bilemessiniz, Aldım Sazı eline hem onlar agladi hem ben. sizlere biro okuyayim... (Rcmzi olduça hüzunlü bu ağıdı bizlcrc okuyor, vc hep berabcr duygulanıyoruz.)
-Bizleride duygulandirdin Remzi. Miisadc edersen biraz eskilere gidelim. Ilk miizige basladığın yıllarai. Bir çok okuyucumuz gibi bizde merak ediyoruz. Tiirkii soylemeye ne zaman ve nasil başladın, ailende saz calan biri var miydi anlayacagın nasil oldu buişs?
-Bir kere ailcmde saz çalan birisi yoktu. Koyüm Bazika'da (Haymana) sazi ilk eline alanın ben olduğumu soyleyebilirim. Antalya'ya yatılı sanat okuluna gidiyordum. Ahmet Gazi Ayhan, Bedia Akartiirklcr falan gelip okulumuzda konserler verirlerdi. Miizige karşı hevesim oldugundan o tarafa yoneldim. ilk işolarak kendime bir saz aldim ve kendi kendimede calmasınıda ogrcndim.
-Ama sen Kiirtçe soyliiyordun,
-Baktım bülün millet Tiirkce soylemc yarışında. Bizim Kiirtler bile! Anadilimde soyleyecegim dedim kendi kendime. Benim tarzım da zaten Kiirtce söylcmeye iyi gidiyor. Oylede oldu iştee.
-Hangiyillardı ?
-1972'nin sonlanna dogruydu.
-Daha sonra?
-Bu arada koye döndüm, genctim ve bekardim. ilk once amcamın kızına sonra da teyzemin kızına sevdalandım. Aşkımı açıkkca ifade edemedigim icin tiirkülerle derdimi anlatmaya başladim. Teyzemin kocasi koyünn muhtarıydı. Olmaz dedi diretti.
-Sevda işleri işe yaramış heralde?
-Tek sevda işleri beni türkii soylemeye teşvik etmedi tabii. Ilk once, o zamanlar fakirdik. Sonra etrafimdaki haksiz ve acili olaylardan etkileniyordum. Fakir olmamiz çokk zoruma gidiyordu. Bazi cehalet omekleri, ne bileyim haksızlıklar vardi. Mesela köyümüzde hamile bir gelin vardi. Cocugunu dogursun diye at arabasma bindirerek koyünn etrafında hizlica gezdirdiler. Hastaneye doktora götüremediler para yok diye. Gelin dogumda öldü. Bu beni muthiş elkiledi. Mesela ilk besteledigim tiirku bu gelin uzerinedir. Sonra nerde bir şin var, nerde bir Dahol var ben i davel cdiyorlardi.
-Bu arada ilk kasetin çfikti herhalde?
-Yörede Kurtçe söyleyen olmadığı için halk arasında kısa sürede tanındım. inanmazsiniz belki çok ilgi vardi, Polatli, Kirşehir, Haymana, Yunak, Kulu, Cihanbeyli, Bala Kiirtleri arasında elden doldurulmuş^ kasetlerim kapışılıyordu. Ankara da Erdal plakcilik vardi Ulusta onlar bastilar ilk kasedimi.
-O ilk kasedin kapagında Kurt Renzi'mi yaziyordu ?
-Tabi. Bende halen duruyor. isterseniz biraz sonra gosteririm. Gerçi kapak rcsmi benim degildi ama üzerinde Kürt Remzi yaziyordu. Yaşlı, agzında agizlik olan sakalı bir dedenin resmini koymuşlar. Bir gün plakciya ugradigimda beni tanımadilar. Kasedi gostererek bu nediye sordum. Sen kimsiri! dcdilcr. Mahkemeye vercceklim olmadi. Bir kac tanidik Kürt avukat arkadaşım vardi. Onlara tanıştım. Dava acmasına açarız ama senin
Kürtce şarkı soyledigin ortaya cikar, ceza alırsin dcdiler. Biz de vaz gectik. ilk kusedimin hikayesi bovledir
-Seni 12 Eylilk tutukladılar ne suçla-masından bulundular ?
-Ne olacak ayni şeyler. O donemi yasayanlar bilir. "Kürtce türkü soylcmc yoluyla halki bolmek ve galayana getirmek" suclamasında bulundular. iki ay goz altinda kaldım. Yaptikları zulmu anlatmama gerek yok her halde. Sonra biraktilar. Baktim Polatlida bize rahat yok Bursaya taşındım. Yapmadiğim iş kalmadi yine de olmadi. Goruyorsunuz şimdidc burdayiz.
- Toplam kaç kasedin cıktı ? Yeni bir
calışman vaemı?

-Benim bilgim dahilinde cikanlann sayisi yedi. Yeni bir calışmaya gelince,
-Piyasada kasetlerin dolasiyor ama...
- Yakm zamanda cikanlardan haberim yok.
Bana sormuyorlar bile. Kasct piyasasim
bilmezmisiniz. Basiyorlar işte.


-Peki Kiiri Rcnizi ismi biliniçli bir isim miydi?
-Biraz once söyledim ya. herkes Tiirkce okumaya heveslenirken ben Kiirtceyi sectim diye. Tabiki bilinçli bir secimdi. Benim bir türkiim vardi. "ne Lazim ne Tatarım Kürt Rcmzivim dem satarım. Düğünlerde filan en cok bu türkii istenirdi benden. Derken adimiz Kürt Remzi diye anılır oldu.
-Remzi sen diigiinlere çook gidcrdin. Bizim oralalarda en çok oynanan halayi hangisidir ?
-Vallaha: Siro var ücayuk var.... ondan sonra...
-Mesela Şiro nasil oynamrdi ?
-Kirma varya çift kırma !
-Ha! şu çiftdizkirma. Oynardik ama adının şiro oldugunu bilmezdik.
-Evet, üc ayagi. şiro'yu soyledim; birde Mivan var. iki ilcri bir geri biciminde oynaniyor. Sonra Zevko var.

-Zcvko^nun turkiisii var mi ?
-Olamaz mi? tabi varama sözleri Tiirkçe.
-Kadınlar oynardi bunu degilmi ?
»Yok, yok erkeklerde oynardi.
-Oylemi?
-Tabi; mesela bizim koylü rahmetli Osmeni Hecibekir bu oyunu güzel oynardi.
(bu arada Remzi bu halayın nasil oynandigini bizc gosteriyor)
-Gule Gul heyate adında bir tiirkün vardi. Serbiilend Kanat 'in bir kasedinde okudu. Bu türkü nun hikuyesi nasil anlatırmısın ?
-Gule, Yunak taraflarında yasayan bir kadindi. Haymanali bir çoban aşik olmuş. Zavalli aşkının karsılıgını bulamamış. Onun aşkı üzeorine besteledim ben bu (türküyü. (çokta tutuldu. Degişik biçimlerde de soylenebilir.
-Bu tiirkii çok sevildi, Serbiilent Kanat'la Tanışırmısın?
-Hayir, Tanısmadık nasip olmadi. Buraya gelmedcn once Ankarada buluşalımm diye telefonlaştık, olmadi buluşamadik. Begcndigim ve ilgiyle dinledigim bir genç sanatci arkadasimizdir. Kendi müziğmizi yoreyc özgü bir biçimde okuyan cikarsa cok seviniyorum.
-Biz de seviniyoivz, Serbulend 'in yeni bir kaset calışması oldugunu duyduk, merakla bokliyoruz. Biraz once laf karışti, sen ne alemdesin. yeni bir kaset yok mu ?
-Acik konuşmak gerekirse bir kac kaset dolduracak kadar türküm var. Almanya gurbetligi, coluk cocuktan uzak olmanın ve haksizliklar kimligimizc saldırılar beni cok etkiledi. Ovünmek gibi olmasın ama hayatimin en iyi türkiilerini hazirlamşim. Siz yabancı dcgilsiniz açık konuşacagim. şu an bir kaset basacak olanaklara sahip degilim. bir iki teklif almadim degil. O da olmadi. Belki birilerinin akhna geliriz diye bckliyoruz, işte
-Bu söylediğin bir anlamda muhatablarına bir çağrıda oldu. Aslında bir gerçegin altınıda da cizdin. Degerlerimize toplum olarak sahiip çikmadigumz gerçreginin. Isterscn bu arada Birnebun hakkındaki'likirlerinide alalım. nedusuniiy orsun, dergiyi nasil buldun ?
-Buradaki arkadaşlar dergi cikacak dedilcrdi ama halen elime gecmemştii. şimdi siz getirince gordüm. Cok giizcl olmuş elinize saglik. Bir kcre boyle şeyleri desteklemek gerekir. Her Orta Anadolulu Kurt boyle düşünmeli. Bizlerle kimse igilenmedi. Her şey kayip olacak gidecek. Buraya gelmeden once koyüme ugradım, yaşlıların dışında kimse Kürtce konuşmuyor. Diliniiz en önemli varlığımız. Kaybolaeak diye şahsen cok üzuliiyorum, Aman savsaklamayin dergiyi cikarmaya devam edin. Goreceksiniz ki cok giizel birdil, çok zengin bir kültür ve geleneğee sahibiz. Hatırrlayip da gelmeniz beni cok duygulandırdı. Yapligim işin kiymeti biliniyormuş demek.
-Bu roportaj icin tesekkurler Remzi.
- Ne demek ben teşekkur ederim.

Not; Birnebun Dergisinden Alıntıdır...